ពាក្យគោរពកូរ៉េ៖ 시, 님, និងពាក្យដែលប្ដូរទាំងមូល
ភាសាខ្មែរប្ដូរពាក្យទាំងមូលដើម្បីគោរព — ញ៉ាំ ទៅជា ពិសា។ ភាសាកូរ៉េធ្វើដូចគ្នា តែវាថែមទាំងមាន -시- ដែលជាឯកតាវេយ្យាករណ៍ដែលភាសាខ្មែរគ្មាន។
នៅទំព័រនេះ
ប្រព័ន្ធពីរផ្សេងគ្នា ដែលគេច្រឡំជាញឹកញាប់
កម្រិតភាសា (해요체, 합쇼체) ទាក់ទងនឹងអ្នកស្ដាប់។ ពាក្យគោរពទាក់ទងនឹងមនុស្សដែលអ្នកនិយាយអំពី។ អ័ក្សទាំងពីរឯករាជ្យ ដូច្នេះអ្នកអាចសុភាពនឹងមិត្ត ហើយលើកតម្កើងជីដូនរបស់គាត់ក្នុងពេលតែមួយ។ ចាំឃ្លានេះ៖ 요 គឺសម្រាប់អ្នកស្ដាប់ ឯ -시- គឺសម្រាប់ប្រធានប្រយោគ។
| 할머니가 오세요. | ជីដូនកំពុងមក — លើកតម្កើងគាត់ តែប្រើ 해요체 ចំពោះអ្នកស្ដាប់ |
| 친구가 와요. | មិត្តខ្ញុំកំពុងមក — មិនត្រូវការពាក្យគោរពទេ |
ពាក្យខ្លះប្ដូរទាំងមូល — ទីនេះអ្នកខ្មែរមានប្រៀបជាងគេ
ភាសាខ្មែរប្ដូរពាក្យទាំងមូលតាមឋានៈអ្នកដែលនិយាយអំពីរួចហើយ៖ ញ៉ាំ ទៅជា ពិសា · ឲ្យ ទៅជា ជូន · ខ្ញុំ ទៅជា ខ្ញុំបាទ។ ភាសាកូរ៉េមានក្រុមពាក្យតូចមួយដែលយន្តការដូចគ្នាបេះបិទ៖ ជ្រើសរើសពាក្យផ្សេងទាំងស្រុង មិនមែនបន្ថែមលើពាក្យចាស់ទេ។ ក្រុមតូច តែលេចឡើងគ្រប់ពេល។
| 먹다 / 마시다 → 드시다 | ញ៉ាំ / ផឹក — ធៀបនឹង ពិសា |
| 자다 → 주무시다 | ដេក — ខ្មែរគ្មានគូសុភាពប្រចាំថ្ងៃច្បាស់លាស់សម្រាប់ពាក្យនេះទេ (សម្រាន្ត ទំនោរខាងភាសាសរសេរនិងរាជសព្ទ) ដូច្នេះ 주무시다 ត្រូវទន្ទេញដាច់ដោយឡែក |
| 있다 → 계시다 | នៅ (មានវត្តមាន) |
| 말하다 → 말씀하시다 | និយាយ |
| 집 → 댁 | ផ្ទះ |
| 나이 → 연세 | អាយុ |
| 이름 → 성함 | ឈ្មោះ |
តែត្រូវកំណត់ព្រំដែន។ រាជសព្ទ (សោយ · ព្រះអង្គ) និងពាក្យសម្រាប់ព្រះសង្ឃ (ឆាន់) មានវាលប្រើតូចចង្អៀត ដូច្នេះកុំយករាជសព្ទមកស្មើនឹង -시-។ 드시다 ស្ថិតនៅស្រទាប់ប្រចាំថ្ងៃ — គូជិតបំផុតគឺ ពិសា មិនមែន សោយ ទេ ហើយអ្នកប្រើវាជាមួយជីដូន គ្រូ និងថៅកែ រាល់ថ្ងៃ។
-시- គឺជាផ្នែកដែលថ្មីពិតប្រាកដ
បច្ច័យកណ្ដាល -시- ស្ថិតនៅចន្លោះគល់កិរិយាសព្ទនិងចុងកិរិយាសព្ទ មិនដែលនៅចុងបំផុតទេ ហើយវាលើកតម្កើងប្រធាន មិនមែនអ្នកស្ដាប់ទេ។ ទីនេះភាសាកូរ៉េហួសពីភាសាខ្មែរ៖ ការប្ដូរពាក្យធ្វើបានតែលើពាក្យដែលមានគូគោរពស្រាប់ ឯ -시- ភ្ជាប់ទៅកិរិយាសព្ទណាក៏បាន។ 가다 គ្មានគូគោរពទេ តែ -시- បង្កើត 가세요។
| 가요 → 가세요 | ទៅ → (គាត់ ដែលត្រូវគោរព) ទៅ |
| 읽어요 → 읽으세요 | អាន → អាន (ដោយគោរព) |
| 읽으세요 | គាត់អាន / សូមអាន |
កត់សម្គាល់ថា 가세요 អាចជាប្រយោគប្រាប់ ឬជាការសុំ អាស្រ័យលើសំឡេង ហើយនោះជាហេតុដែល 안녕히 가세요 ប្រើជាពាក្យលាបាន។ អ័ក្សទាំងពីរឯករាជ្យ ដូច្នេះ -시- ចូលគ្នាបានជាមួយគ្រប់កម្រិត។
| 가십니다 | គាត់ទៅ — 합쇼체 ចំពោះអ្នកស្ដាប់ បូក -시- លើប្រធាន |
| 사장님 오셨어. | ថៅកែមកដល់ហើយ — ចុងជា 반말 ព្រោះនិយាយទៅមិត្តជិតស្និទ្ធ តែ -시- នៅតែលើកថៅកែ |
| 사장님, 언제 오셨어요? | ថៅកែ តើមកដល់ពីអង្កាល់? — អ្នកស្ដាប់និងប្រធានជាមនុស្សតែម្នាក់ ដូច្នេះលើកទាំងពីរ |
-님 នៅលើនាម និងអន្ទាក់នៃពាក្យ អ្នក
ភ្ជាប់ -님 ទៅតួនាទី ឬឋានៈ ដើម្បីលើកតម្កើងអ្នកកាន់តួនាទីនោះ។ វាប្រើបានទូលាយ — លើមុខតំណែង ក្នុងសេវាកម្មអតិថិជន និងលើអ៊ីនធឺណិត។
| 선생님 | លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ (ដោយគោរព) |
| 사장님 | ប្រធានក្រុមហ៊ុន ឬម្ចាស់ហាង |
| 고객님 | លោកអតិថិជន (ភាសាសេវាកម្ម) |
| 어머님 | ទម្រង់គោរពរបស់ 어머니 — ម្ដាយអ្នកដទៃ និងម្ដាយខ្លួនឯងក្នុងភាសាផ្លូវការ |
អន្ទាក់ធំមួយនៅទីនេះ៖ ពាក្យ អ្នក ជាសព្វនាមធម្មតាប្រចាំថ្ងៃ ហើយវចនានុក្រមឲ្យអ្នកថា 당신។ 당신 មានពិត តែវាលប្រើតូចចង្អៀត៖ រវាងប្ដីប្រពន្ធ ក្នុងបទចម្រៀង ពាក្យស្លោក និងអត្ថបទសរសេរ។ បើសំដៅទៅមនុស្សនៅមុខអ្នក វាដូចជាចង់ប្រកែក។ នេះមិនមែនកំហុសវេយ្យាករណ៍ទេ — ត្រឹមត្រូវ តែប្រើខុសកន្លែង។ ផ្លូវជំនួសមានបី៖ ឈ្មោះបូក 씨 · តួនាទីបូក 님 · ឬដកប្រធានចោល។
| 당신은요? | △ — ចង់សួរ «ចុះអ្នកវិញ?» តែទៅមនុស្សដែលអ្នកទើបស្គាល់ វាដូចជាចង់ប្រកែក។ ត្រូវនិយាយ 민수 씨는요? |
| 어디 가세요? | ទៅណាដែរ? — គ្មានប្រធានទាល់តែសោះ គេយល់ថាសួរអ្នកស្ដាប់ |
| 사장님, 이거 확인해 주세요. | ថៅកែ សូមពិនិត្យរឿងនេះ — តួនាទីបូក 님 ជំនួសសព្វនាម |
께서 និង 께 ជំនួសបច្ច័យ
ភាពគោរពចុះទៅដល់បច្ច័យផងដែរ។ ប្រធានដែលត្រូវគោរពយក 께서 ជំនួស 이/가 ឯអ្នកទទួលយក 께 ជំនួស 에게 គឺ 한테 ក្នុងភាសាសម្ដី។ ពួកវាទៅជាមួយ -시- មិនមែនជំនួសវាទេ — 할머니께서 오세요 លើកគាត់ពីរដង។ ភាសាខ្មែរដាក់ព័ត៌មាននេះលើកិរិយាសព្ទ គឺ ជូន ជាមួយ ថ្វាយ តែពាក្យនាំមុខមិនប្ដូរតាមឋានៈទេ។
| 할머니께서 오세요. | ជីដូនកំពុងមក — លើកទាំងបច្ច័យទាំងកិរិយាសព្ទ |
| 선생님께 드렸어요. | ខ្ញុំបានជូនលោកគ្រូ — 께 ជំនួស 에게/한테 |
| 선생님께 여쭤봤어요. | ខ្ញុំបានសួរលោកគ្រូ — 여쭤보다 និង 말씀드리다 ទាមទារ 께 |
| ✗ — មិត្តភក្ដិមិនត្រូវលើកតម្កើងទេ៖ 친구가 왔어요 | |
| ✗ — 께 សម្រាប់មនុស្ស៖ 학교에 보냈어요 |
께서 រលុងជាងអ្វីដែលសៀវភៅសិក្សាប្រាប់។ ភាសាសម្ដីប្រចាំថ្ងៃរក្សា -시- ទុក ហើយទម្លាក់ 께서 ចោល — 할머니가 오세요 ជាអ្វីដែលអ្នកនឹងឮជាក់ស្ដែង។ ឯ 께 នៅជាប់ ព្រោះកិរិយាសព្ទសម្គាល់ប្រធានរួចហើយ តែគ្មានអ្វីសម្គាល់អ្នកទទួលទេ។
ទម្រង់បន្ទាបខ្លួនធ្វើផ្ទុយវិញ
ពាក់កណ្ដាលទៀតនៃប្រព័ន្ធ៖ អ្នកមិនលើកខ្លួនឯងទេ អ្នកបន្ទាបខ្លួនឯង។ នេះជារបៀបបង្ហាញការគោរពពេលនិយាយអំពីទង្វើរបស់ខ្លួន។ ភាសាខ្មែរធ្វើដូចគ្នាជាមួយ ខ្ញុំបាទ និង ជូន។
| 나 → 저 | ខ្ញុំ — ធៀបនឹង ខ្ញុំបាទ (បុរស) · នាងខ្ញុំ (ស្ត្រី) |
| 주다 → 드리다 | ជូន (ទៅអ្នកខ្ពស់ជាង) |
| 묻다 → 여쭙다 | សួរ (អ្នកខ្ពស់ជាង) |
| 보다 → 뵙다 | ជួប (អ្នកខ្ពស់ជាង) |
កំហុសទូទៅ
- ប្រើ 시 ចំពោះខ្លួនឯង។ 저는 가십니다 លើកតម្កើងខ្លួនអ្នក។ ត្រូវនិយាយ 저는 갑니다។
- លើកតម្កើងវត្ថុ។ 커피 나오셨습니다 ជាភាសាសេវាកម្មដែលអ្នកកូរ៉េជាច្រើនថាខុស — កាហ្វេមិនត្រូវការការគោរពទេ។
- ភ្លេចដាក់ 님 លើតួនាទី។ ការហៅគ្រូថា 선생 ដោយគ្មាន 님 ស្ដាប់ទៅកាច។
- លើកបច្ច័យ តែមិនលើកកិរិយាសព្ទ។ 할머니께서 와요 ធ្វើពាក់កណ្ដាលផ្លូវ — 께서 បង្ខំកិរិយាសព្ទឲ្យយក -시-។ ផ្ទុយវិញគ្មានបញ្ហា៖ 할머니가 오세요។
- ច្រឡំ 드리다 ជាមួយ 주다 បញ្ច្រាស។ អ្នក 드리다 ទៅអ្នកខ្ពស់ជាងអ្នក ឯគាត់ 주다 មកអ្នក។
- គិតថាពាក្យគោរពជាភាពសុភាពដែលរំលងបាន។ ពេលមានជីតាជីដូន ឬមិត្តរួមការងារជាន់ខ្ពស់នៅទីនោះ គេកត់សម្គាល់ភ្លាម។
- ប្រើ 계시다 សម្រាប់ការមាន។ 계시다 សម្រាប់មនុស្សដែលនៅទីណាមួយ។ «តើលោកមានពេលទេ?» គឺ 시간이 있으세요? — 있다 បូក 시 មិនមែន 계시다 ទេ។
របៀបធ្វើរហូតស៊ាំនឹងវា
ពាក្យគោរពលេចឡើងញឹកញាប់បំផុតក្នុងសម្ភារៈដែលអ្នករៀនប្រើតិចជាងគេ៖ ការសន្ទនាក្នុងគ្រួសារ សេវាកម្ម និងកន្លែងធ្វើការ ឯរឿងភាគទំនោរទៅរកមិត្តជិតស្និទ្ធ។ ដំណឹងល្អសម្រាប់អ្នកធ្វើការនៅកូរ៉េគឺ 드시다 · 계시다 · 주무시다 ជាការប្ដូរពាក្យ ដែលជាយន្តការដែលអ្នកមានស្រាប់។ ចូរនិយាយវាឲ្យឮៗ ព្រោះវាទាញចេញពីច្បាប់មិនបាន។
មគ្គុទ្ទេសក៍ទាំងអស់
- អានហាន់គីល (한글)៖ រូបរាងប្រាំ ជំហានពីរ និងពេលរសៀលមួយ
- លំដាប់ពាក្យកូរ៉េ៖ កិរិយាសព្ទឈរនៅចុងប្រយោគជានិច្ច
- 은/는 ធៀបនឹង 이/가 — សញ្ញាសម្គាល់ដែលធ្វើឲ្យគ្រប់គ្នាជំពប់ដួល
- 에 ធៀបនឹង 에서 · 을/를 · (으)로 — សញ្ញាសម្គាល់ដែលមកក្រោយប្រធាន
- ពី 먹다 ទៅ 먹어요 — កិរិយាសព្ទកូរ៉េប្តូររូបយ៉ាងដូចម្តេច
- កិរិយាសព្ទមិនទៀងទាត់ភាសាកូរ៉េ — ㅂ ㄷ ㅅ 르 으 ㅎ
- 읽은 책 · 읽는 책 · 읽을 책 — ភាសាកូរ៉េដាក់ឃ្លាពណ៌នានៅមុខនាម
- -(으)ㄹ 수 있다, -고 싶다 — អាច ចង់ ត្រូវ និងហាម ក្នុងភាសាកូរ៉េ
- កម្រិតភាសាកូរ៉េ៖ 반말, 해요체, 합쇼체
- -네요, -죠, -군요, -잖아요 — បច្ច័យដែលធ្វើឲ្យប្រយោគស្តាប់ទៅដូចកូរ៉េពិត
- -(으)ㄹ까요 និង -(으)ㄹ 것 같다 — សួរ ស្នើជួយ និងមិនប្រាកដ
- ពាក្យរាប់កូរ៉េ 개·명·권·잔 — ហេតុអ្វី 하나 ក្លាយជា 한
- អតីត បច្ចុប្បន្ន អនាគត — និង 겠 សម្រាប់អ្វីដែលអ្នកស្មាន
- ភ្ជាប់ប្រយោគ៖ 고, 서, 지만, 니까
- ហេតុអ្វីភាសាកូរ៉េមិនឮដូចអ្វីដែលគេសរសេរ
- របៀបធ្វើការនិយាយតាម (shadowing) ភាសាកូរ៉េឲ្យបានពិតប្រាកដ