Sanash: nega 하나 → 한 boʻladi
Koreys tilida son bilan narsa orasiga sanoq soʻz kiradi, va son uning oldida shaklini oʻzgartiradi.
Bu sahifada
Sonni yolgʻiz aytib boʻlmaydi — lekin tartib sizdagidan boshqa
Oʻzbekchada beshta kitob deysiz: son – ta – ot. Koreyschada tartib teskari: ot – son – sanoq soʻz. Sanoq soʻz yangilik emas; yangisi — u otdan keyin turishi va ta dek bitta emas, oʻnlab ekani.
| 책 세 권 | uchta kitob (권 = kitoblar) |
| 사람 두 명 | ikki kishi (명 = odamlar) |
| 커피 한 잔 | bir piyola qahva (잔 = piyola) |
| 차 네 대 | toʻrtta mashina (대 = texnika) |
| ✗ — oʻzbekcha tartib; koreyschada ot birinchi |
Son sanoq soʻz oldida shaklini oʻzgartiradi
Bu sizga begona emas: bir + ta → bitta ham shakl oʻzgarishi. Farq miqdorda — sizda bitta son shunday oʻzgaradi, koreyschada beshta. Bir, ikki, uch, toʻrt va yigirma sanoq soʻz oldida maxsus shaklga (수관형사) oʻtadi.
| 하나 → 한 개 | bir |
| 둘 → 두 개 | ikki |
| 셋 → 세 개 | uch |
| 넷 → 네 개 | toʻrt |
| 스물 → 스무 개 | yigirma |
Qolganlari oʻzgarmaydi: 다섯 개, 여섯 개, 열 개. Faqat shu beshtasi.
Ikki qator son — asosiy yuk shu yerda
Koreys tilida sonlar ikki qator: oʻz sonlari (하나, 둘, 셋) va xitoy asosidagi sonlar (일, 이, 삼). Sizda bitta qator, shuning uchun bu yerdagi yuk sanoq soʻzdan ham ogʻir.
| Oʻz sonlari: 개, 명, 잔, 권, 살, 시 | narsa, odam, yosh, soat necha |
| Xitoycha sonlar: 분, 초, 원, 층, 월, 일 | daqiqa, pul, qavat, sana |
| 세 시 삼십 분 | 3:30 — soat oʻz soni, daqiqa xitoycha, bitta iborada |
Oxirgi misolni yod oling: unda ikkala qator bor. 번 esa ikkalasiga tushadi va maʼnosi boʻyicha ajraladi — necha marta oʻz sonlari bilan, tartib raqami xitoycha sonlar bilan.
| 병원에 세 번 갔어요. | Shifoxonaga uch marta bordim — oʻz soni |
| 5번 창구로 가세요. | 5-darchaga boring — 오 번, xitoycha son |
Birinchi oʻrganiladigan sanoq soʻzlar
Oʻzbekcha ta deyarli hamma narsaga yarayveradi. Koreyscha 개 ham keng, lekin odamga va hayvonga oʻtmaydi — chegara shu yerda.
| 개 | umumiy narsalar — bilmasangiz shu, ammo odam va hayvonga emas |
| 명 / 분 | odamlar / hurmat shakli — nafar rasmiy uslub, 분 hurmat |
| 번 | marta |
| 시간 | soat, davomiylik |
| 잔 / 병 | piyola, stakan / shisha |
| 장 | yassi narsalar — varaq qogʻozga, 장 chiptaga ham |
| 권 | kitoblar — sizda alohida soʻz yoʻq: beshta kitob |
| 마리 | hayvonlar — bosh qoramolga, 마리 baliqqa ham |
| 대 | texnika, transport |
| 살 | yosh — 스물다섯 살, yigirmadan yuqorida ham oʻz sonlari ishlatiladi |
Yana oʻnlab sanoq soʻz bor, lekin qolganini oʻrganguningizcha 개 suhbatni olib chiqadi. Maxsus sanoq soʻz oʻrnida 개 biroz bolalarcha eshitiladi, ammo tushunarsiz emas.
Vaqt, pul, sana — qoida tishlaydigan joy
Birinchi tuzoq vaqtda: sizda soat uch va uch soat bitta soʻz bilan, faqat tartib orqali ajraladi. Koreyschada ikki xil soʻz — 세 시 va 세 시간. 반 = yarim va siz bilan bir tomonga sanaydi: 세 시 반.
| 세 시에 시작해요. | Soat uchda boshlanadi — soat nechaligi |
| 세 시간 일했어요. | Uch soat ishladim — davomiylik |
| ✗ — soat oʻz sonini oladi: 세 시에 |
Ikki oy nomi notoʻgʻri shaklda oʻqiladi, va faqat shu ikkitasi.
| 6월 = 유월 | |
| 10월 = 시월 | |
| 며칠 | «necha kun / qaysi sana» — imlosi 며칠, hech qachon |
Sanalar xitoycha sonlar bilan; kun davomiyligiga alohida soʻzlar bor — 하루·이틀·사흘. Davomiylik bir xil emas: 시간·달 oʻz sonlarini (세 시간), 분·초·개월·주일 xitoychasini (삼십 분) oladi. Kunlar uchun esa 3일 걸려요 ham xuddi shunday oddiy — 사흘 majburiy emas.
| 3일에 만나요. | 3-sanada uchrashamiz — sana |
| 사흘 걸려요. | Uch kun ketadi — davomiylik |
| 하루 · 이틀 · 사흘 · 나흘 · 열흘 | 1–4 va 10 kun, davomiylik sifatida |
| 계약이 3개월이에요. | Shartnoma uch oylik — 삼 개월, xitoycha son |
Pul 만 (10 000) bilan boʻlinadi, ming bilan emas. Siz oʻttiz ming deysiz, koreyschada 삼만 — uchta oʻn ming. 10 000 shunchaki 만 원, 일만 원 emas.
| 10,000원 = 만 원 | 일만 원 emas — sizdagi oʻn ming |
| 35,000원 = 삼만 오천 원 | uchta oʻn ming + besh ming |
| 1,200,000원 = 백이십만 원 | 120 ta oʻn ming — bir million ikki yuz ming emas |
| 월급이 이백만 원이에요. | Oylik ikki million von — 200 ta oʻn ming |
- Telefon raqamlari xitoycha raqamlar bilan, 0 esa 공, chiziqcha 에 — 010-1234-5678 → 공일공 에 일이삼사 에 오륙칠팔. Sizda raqamlar koʻpincha juftlab oʻqiladi, koreyschada bitta-bittalab.
- 세/네 baʼzan 석/넉 boʻladi. 석 달 (uch oy), 넉 달 (toʻrt oy) — amalda eshitadiganingiz shu. 세 달·네 달 ham aytiladi, shuning uchun buni qoida emas, tayyor ibora deb taning.
Koʻp uchraydigan xatolar
- Shakl oʻzgarishini unutish. 한 개 oʻrniga 하나 개 — klassik belgi.
- Ikki qatorni aralashtirish. 한 개 oʻrniga 일 개; 일 분 oʻrniga 하나 분.
- Oʻzbekcha soʻz tartibi. 책 세 권 oʻrniga 세 권 책.
- ta ni 개 ga tenglashtirish. Odamga 명, hayvonga 마리 — 사람 두 개 ✗.
- Kattaroq kishiga 명 ishlatish. 분 kerak — 손님 두 분.
- 개 doim notoʻgʻri deb oʻylash. Unday emas — xavfsiz standart.
Avtomatlashtirish
Sanoq soʻzlar — sof yuqori chastotali leksika: ovqat buyurtma qilinganda, yosh aytilganda yoki oylik soʻralganda chiqadi. Jadval emas, kontekstdagi takror oʻrnatadi.
Butun iborani ayting, sanoq soʻzni yolgʻiz emas: 커피 한 잔 주세요, 잔 emas. Shakl oʻzgarishi ibora ichida yashaydi.
Koreys tili soʻz roʻyxatlari →
Barcha qoʻllanmalar
- Hangulni oʻqish — besh shakl, ikki harakat, bir kun
- Koreys tilida soʻz tartibi: SOV siz uchun yangilik emas
- 은/는 va 이/가 — ega qoʻshimchasiz turadigan tilda
- 에 va 에서, 을/를, (으)로 — kelishigingiz ikkiga boʻlinganda
- 먹다 dan 먹어요 gacha — koreys feʼli qanday tuslanadi
- Koreys tilidagi istisno feʼllar — ㅂ ㄷ ㅅ 르 으 ㅎ
- 읽은 책, 읽는 책, 읽을 책 — koreyscha sifatdosh oborot
- -(으)ㄹ 수 있다, -고 싶다 — koreyschada imkon, xohish va majburiyat
- Nutq darajalari: 반말, 해요체, 합쇼체
- -네요, -죠, -군요, -잖아요 — gapni koreyscha qiladigan tugallovchilar
- -(으)ㄹ까요 va -(으)ㄹ 것 같다 — soʻrash, taklif qilish va qatʼiy gapirmaslik
- Hurmat shakllari: -시-, -님 va almashadigan soʻzlar
- Oʻtgan, hozirgi, kelasi — va taxmin uchun 겠
- Gaplarni qoʻshish: 고, 서, 지만, 니까
- Koreys tili nega yozilganidek eshitilmaydi
- Koreys tilida shadowing qanday qilinadi