ShadowingKorean

읽은 책, 읽는 책, 읽을 책 — koreyscha sifatdosh oborot

Oborot otdan oldin keladi — sizda ham shunday. Farqi: koreyschada uning qoʻshimchasi zamonni koʻrsatadi. Feʼlda uch shakl, sifatda bitta.

Bu sahifada
  1. Ot oxirida turadi — buni siz bilasiz
  2. Feʼlda uch shakl — sizdagi sifatdoshlar bilan 1:1 emas
  3. Sifatda bitta shakl — va u 읽은 bilan toʻqnashadi
  4. 있다 va 없다 sifat qoidasini buzadi
  5. -는 것 oborotni otga aylantiradi
  6. Uzun oborotni oʻqish
  7. Yodlab qoʻyiladigan besh xato

Ot oxirida turadi — buni siz bilasiz

Oʻzbekchada men oʻqigan kitob deysiz: oborot otdan oldin, nisbiy olmosh yoʻq. Koreyschada ham aynan shunday — 제가 어제 읽은 책. Tartib ustida ishlash shart emas; yuk feʼlga qoʻshiladigan qoʻshimchada, chunki zamon oʻsha yerda turadi.

Bitta farqni darrov belgilang: oʻzbekchada bosh soʻz koʻpincha egalik qoʻshimchasini oladi — oʻqigan kitobim. Koreyschada bosh soʻzga egalik qoʻshimchasi qoʻshilmaydi.

Feʼlda uch shakl — sizdagi sifatdoshlar bilan 1:1 emas

-(으)ㄴ oʻtgan, -는 hozirgi, -(으)ㄹ kelasi zamon yoki faraz. Undoshdan keyin 은/을, unlidan keyin ㄴ/ㄹ — 보다 → 본 / 보는 / 볼. ㄹ ga tugagan oʻzak oʻzini unli bilan tugagandek tutadi — 은/을 emas, ㄴ/ㄹ oladi: 살다 → 산 / 사는 / 살, 만들다 → 만든 / 만드는 / 만들.

읽은 책oʻqigan kitobim
읽는 책oʻqiyotgan kitobim
읽을 책oʻqiydigan kitobim — hali oʻqilmagan
읽던 책ilgari oʻqib yurgan kitobim — 던 tugallanmay qolgan oʻtmish
살은 집✗ — ㄹ tushadi: 산 집

Sizda ham sifatdosh zamonga koʻra ajraladi: -gan, -ayotgan, -adigan, kitobiy -(a)r. Toʻrttaga toʻrtta — sanogʻi teng, ammo chiziqlar kesishadi: -adigan ikki koreys shakliga boʻlinadi, -는 esa ikki oʻzbek sifatdoshini qamraydi.

지금 읽는 책hozir oʻqiyotgan kitobim — davomiylik
매일 읽는 책har kuni oʻqiydigan kitobim — odat, shakl esa oʻsha 는
내일 읽을 책ertaga oʻqiydigan kitobim — bu safar 을; demak -adigan ikkiga boʻlinadi
흐르는 물oqar suv — kitobiy -(a)r ham 는 tomonga tushadi

Amalda: -adigan ni koʻrganda soʻrang — odatmi yoki keyin boʻladigan ishmi? Birinchisi 는, ikkinchisi 을.

Sifatda bitta shakl — va u 읽은 bilan toʻqnashadi

Sifatlar hozirgi zamon uchun -(으)ㄴ oladi — feʼlda uch shakl boʻlgan joyda bitta. -(으)ㄹ va -던 ni ham oladi (어려울 때); yoʻgʻi — hozirgi zamonning alohida shakli.

예쁘다 → 예쁜 사람chiroyli odam
좋다 → 좋은 책yaxshi kitob
크다 → 큰 집katta uy
작다 → 작은 방kichkina xona

Bir xil qoʻshimcha feʼlda oʻtgan zamonni, sifatda hozirgi zamonni bildiradi. Buni mantiq bilan yechib boʻlmaydi. Qoʻshimchaning oʻzi ham yangi: oʻzbek sifati otni qoʻshimchasiz aniqlaydi — yaxshi kitob.

읽은 책oʻtgan zamon — 읽다 feʼl
좋은 책hozirgi zamon — 좋다 sifat

있다 va 없다 sifat qoidasini buzadi

Ular boshqa joyda sifatdek tutadi, lekin otdan oldin -는 oladi. Bu butun 있다/없다 oilasiga tegishli, oila esa katta va juda koʻp uchraydi.

맛있는 음식mazali ovqat
재미있는 영화qiziqarli kino
없는 사람joyida boʻlmagan odam
맛있은 · 예쁘는✗ — ikkalasi notoʻgʻri: 있다 는 ni, 예쁘다 esa ㄴ ni oladi

-는 것 oborotni otga aylantiradi

Aniqlovchi shakldan keyin 것 qoʻysangiz, oborot otga aylanadi. Sizda buning oʻrnida harakat nomi turadi: oʻqish. Farqi muhim — -(i)sh zamonsiz, koreyscha 것 esa oldidagi shakldan zamon oladi: 먹는 것 / 먹은 것 / 먹을 것 uch xil narsa. Ogʻzaki nutqda 것 → 거.

먹는 것을 좋아해요.Ovqatlanishni yaxshi koʻraman.
먹는 거 좋아해요.Oʻsha gap, ogʻzaki shakli.
한국어 배우는 게 재미있어요.Koreys tilini oʻrganish qiziq — 것이 → 게
제가 원하는 건 이거예요.Men xohlagan narsa shu — 것은 → 건
먹을 것이 없어요.Yeydigan narsa yoʻq — 을 boʻlgani uchun hali yeyilmagan

Uzun oborotni oʻqish

Oborot oʻz egasiga ega boʻlishi mumkin, shunda gapning boshi ogʻirlashadi. Tartib bitta: oborot oxiridagi otni toping, keyin orqaga qarab oʻqing — sizda ham shunday.

제가 어제 읽은 책kecha men oʻqigan kitob — 제가 aynan 읽은 ning egasi, bosh gapniki emas
옆집에 사는 사람qoʻshni xonadonda yashaydigan odam
어제 친구가 준 선물kecha doʻstim bergan sovgʻa
사장님이 말씀하신 시간boshliq aytgan vaqt — ish joyida tez-tez eshitasiz

Bitta qoida yangi: oborot ichidagi ega 이/가 ni oladi, 은/는 ni emas — 제가 어제 읽은 책 ○; oborotning egasi sifatida 저는 boʻlmaydi. (저는 bosh gapning mavzusi boʻlsa, bu boshqa gap: 저는 어제 읽은 책을 다시 읽었어요 — toʻgʻri.) Sizda oborot egasi bosh kelishikda turadi, demak bu belgi hech narsaga tayanmaydi.

Yodlab qoʻyiladigan besh xato

Bu — boshlangʻich va oʻrta daraja orasidagi devor, va u kitob bilan emas, quloq bilan yiqiladi. Tinglash toʻplami 읽은/읽는/읽을 ni oʻnlab marta beradi; farqni oʻrnatadigan narsa shu takror.

Koreys tili soʻz roʻyxatlari →

Barcha qoʻllanmalar