कोरियाली व्याकरण र सिकाइका सुझाव
कोरियाली सिक्नेहरूका लागि छोटा, व्यावहारिक नोटहरू। तपाईं अभ्यास गर्ने भिडियो बनाउनेहरूले नै लेखेका हुन्।
- हाङ्गुल (한글) पढ्ने तरिका: ५ आकार, २ चाल, एक दिउँसोदेवनागरी जान्नेलाई कोरियाली अक्षर सिक्न सजिलो छ — दुवैमा व्यञ्जनसँग स्वर जोडिएर अक्षर बन्छ। पाँच आकार, दुई चाल, अनि साँच्चिकै शब्द।
- कोरियाली वाक्य क्रम: क्रिया सधैँ अन्त्यमा — नेपालीसँग कहाँ मिल्छ, कहाँ फुट्छनेपाली पनि कर्ता–कर्म–क्रिया हो, त्यसैले आधा काम सकिसक्यो; बाँकी आधा हो — नकारको ठाउँ, क्रियाले खोज्ने विभक्ति, र कोरियाली क्रियाले 'कसले' नभन्ने कुरा।
- कोरियाली विभक्ति 은/는 र 이/가: सबैलाई अल्झाउने जोडीदुवैले कर्ता जनाउँछन् तर साटासाट मिल्दैन। नेपालीमा विभक्ति त छ — तर -ले र 이/가 उस्तै होइनन्, र 은/는 को काम गर्ने अनिवार्य चिह्न नेपालीमा छैन।
- कोरियाली विभक्ति 에 र 에서, 을/를, (으)로: कर्तापछि आउने विभक्तिहरूकाम कहाँ हुन्छ, केमाथि हुन्छ, कसले पाउँछ र कसरी — नेपालीको -मा, -लाई र -बाट प्रत्येक कोरियालीमा दुई-तीन भाग भएर फुट्छन्।
- कोरियाली क्रिया रूपान्तरण: 먹다 बाट 먹어요 सम्म — 아요/어요 को नियमनेपाली क्रिया कर्ताको पुरुष र वचनअनुसार फेरिन्छ; कोरियाली क्रिया कर्ताअनुसार होइन, सुन्ने मान्छेको तहअनुसार फेरिन्छ — यो पानाले शब्दकोशको रूपबाट बोल्न मिल्ने रूपसम्म पुर्याउँछ।
- कोरियाली अनियमित क्रिया: ㅂ ㄷ ㅅ 르 으 ㅎ — छ ढाँचाㅂ ㄷ ㅅ 르 으 ㅎ — छ ढाँचा। तर गाह्रो भाग सूची कहिल्यै होइन; गाह्रो भाग 덥다 र 입다 उस्तै देखिनु र फरक चल्नु हो।
- कोरियाली नामअघिको उपवाक्य 읽은 책, 읽는 책, 읽을 책: पढेको र पढ्ने कहाँ पुग्दैननेपालीमा जस्तै कोरियालीमा पनि उपवाक्य नामअघि आउँछ। फरक मुख्यतः दुई ठाउँमा — नेपालीका दुई कृदन्तको ठाउँमा कोरियालीले तीनमध्ये एक छान्नैपर्छ, अनि उही अन्त्यले क्रियामा भूत तर विशेषणमा वर्तमान जनाउँछ।
- -(으)ㄹ 수 있다, -고 싶다, -아/어야 되다: कोरियालीमा सक्नु, मन लाग्नु र पर्नुएउटै क्षणमा चाहिने पाँचवटा अन्त्य — सक्नु, मन लाग्नु, पर्नु, अनुमति र निषेध — अनि नेपाली बोल्नेलाई वर्षौँसम्म बिराउने एउटा भेद: अर्को मान्छेको इच्छा।
- कोरियाली आदर तह: 반말, 해요체, 합쇼체 — तपाईं/तिमी को छनोट क्रियाको अन्त्यमानेपालीमा आदर कर्ताअनुसार क्रियामा देखिन्छ; कोरियालीमा सुन्ने मान्छेअनुसार हरेक क्रियाको अन्त्य फेरिन्छ — कुन अन्त्य रोज्ने, यहाँ छ।
- कोरियाली वाक्यान्त्य -네요, -죠, -군요, -잖아요 — वाक्यलाई कोरियाली सुनाउने तहशब्दकोशीय अर्थ नबोक्ने छ वटा अन्त्य, जसले वाक्य कसरी सुनिन्छ भन्ने तय गर्छ — बोलीचालीमा जताततै, पाठ्यक्रममा झन्डै कतै छैन; र नेपालीभाषीसँग समात्ने चुरो पहिल्यै छ।
- कोरियाली -(으)ㄹ까요 र -(으)ㄹ 것 같다 — सोध्ने, प्रस्ताव गर्ने र नठोकी भन्नेयस साइटको कोरियालीमा 349 पटक आउने दुई संरचना — एउटा हरेक पाठ्यक्रममा छ र पनि बिग्रन्छ, अर्को झन्डै कतै छैन। कोरियालीले कुरा माग्ने र सिधै नभन्ने तरिका यिनै हुन्।
- कोरियाली आदर: -시-, -님, र सिङ्गै फेरिने शब्दहरूअदब वाक्यको अन्त्यमा मात्र हुँदैन — क्रियाभित्र, नाममा र विभक्तिमा पनि हुन्छ।
- कोरियाली गन्तीशब्द 한 개, 두 명, 세 권: 하나 किन 한 हुन्छनेपालीमा गन्तीशब्द थोरै छन् — मुख्यतः वटा र जना — अनि सङ्ख्या एकै थरी। कोरियालीमा गन्तीशब्द दर्जनौँ छन् र सङ्ख्या दुई थरी।
- कोरियाली काल: भूत, वर्तमान, भविष्य — र अनुमानको 겠कोरियाली काल नेपालीभन्दा सरल छ: नेपालीका तीन भूत रूप यहाँ एउटै हुन्छन्। रोचक भाग अनुमानको चिन्ह हो।
- कोरियाली जोडक 고, 서, 지만, 니까: वाक्य जोड्ने अन्त्यहरूनेपालीमा जस्तै कोरियालीमा पनि उपवाक्य जोड्ने काम क्रियाको अन्त्यले गर्छ। सूची र सीमाहरू मात्र नयाँ हुन्।
- कोरियाली उच्चारण नियम: लेखेजस्तो किन सुनिँदैनअन्तिम व्यञ्जनका २७ हिज्जे बोल्दा ७ आवाजमा झर्छन्। यत्ति बुझे पाना र कानबीचको खाडल धेरै हदसम्म पुरिन्छ।
- कोरियाली स्याडोइङ: सुन्ने अभ्यास साँच्चै कसरी गर्नेस्याडोइङ भनेको रोकिएपछि दोहोर्याउनु होइन। आधा पल पछाडि रहेर सँगसँगै बोल्नु हो।